Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa phát đi một thông điệp khá kịp thời trong một thời điểm mà kinh tế VN đang đối mặt với tình trạng khó khăn chưa từng có kể từ thời kỳ đổi mới. Xung quanh thông điệp quan trọng này có thể rút ra một số điểm quan trọng sau:

1. Chống lạm phát là ưu tiên số một. Nhìn vào toàn bộ thông điệp thì có thể thấy rằng nhận thức về kinh tế của nội các đã thay đổi rất nhiều khi đã chuyển mục tiêu “tăng trưởng cao hơn lạm phát” sang mục tiêu kiềm chế lạm phát. Có thể thấy rõ điều đó qua khẳng định của thủ tướng: “Trong phiên họp thường kỳ cuối tháng 3 năm 2008, qua thảo luận nghiêm túc và cân nhắc thận trọng trên các mặt, Chính phủ đã thống nhất xác định nhiệm vụ trọng tâm trong tình hình hiện nay là: Phấn đấu kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội và tăng trưởng bền vững. Trong đó, kiềm chế lạm phát là mục tiêu ưu tiên hàng đầu“.

Thay đổi nhận thức về kinh tế này rất quan trọng bởi việc phát đi một thông điệp chống lạm phát mạnh mẽ như thế sẽ giúp cho KỲ VỌNG của người dân về mức tăng lạm phát sẽ xuống thấp. Khi đó, sức mạnh của các chính sách chống lạm phát gần đây sẽ phát huy hết tác dụng trong thời gian ngắn nhất.

 2. Thắt chặt tiền tệ tiếp tục được áp dụng một cách có kỷ luật. Cho dù có nhiều ý kiến khác nhau về các nguyên nhân lạm phát, thủ tướng vẫn khẳng định rằng “lạm phát luôn có nguyên nhân tiền tệ” (câu nói nổi tiếng của một kinh tế gia trọng tiền thường được trích dẫn trong các bài bình luận lạm phát trong thời gian vừa qua).
Điểm đáng ghi nhận là chính phủ chính thức thừa nhận rằng “mức cung tiền trong lưu thông và dư nợ tín dụng tăng liên tục từ năm 2004 qua các năm và tăng cao trong năm 2007 là nguyên nhân quan trọng gây lạm phát”. Điều này cho thấy việc thủ tướng ủng hộ mạnh mẽ việc giảm mạnh cung tiền trong thời gian của NHNN. Sự ủng hộ này là điều tốt cho cả nền kinh tế nhưng sẽ dẫn đến những hệ quả không tốt cho những nhà đầu tư chứng khoán và bất động sản.

3. Thị trường chứng khoán và bất động sản sẽ tiếp tục lình xình trong thời gian tới. Tuy thủ tướng không nhắc đến thị trường chứng khoán trong bài viết của mình nhưng với việc thắt chặt tiền tệ thông điệp được phát ra đó là với việc tiếp tục thắt chặt tiền tệ, hạn chế tín dụng chính phủ sẽ không đặt ưu tiên “cứu” chứng khoán và bất động sản. Mục tiêu sắp tới của chính phủ vẫn sẽ là ưu tiên bình ổn kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát.

4. Chính sách tài khóa thắt chặt là một điểm mới trong thông điệp lần này. Thủ tướng yêu cầu “cắt giảm đầu tư công và chi phí thường xuyên của các cơ quan sử dụng ngân sách, kiểm soát chặt chẽ đầu tư của các doanh nghiệp nhà nước, cố gắng giảm tỷ lệ thâm hụt ngân sách”. Rõ ràng những thông điệp của các chuyên gia kinh tế nhấn mạnh việc siết chặt đầu tư công đã đến tai thủ tướng: “Đầu tư từ nguồn ngân sách nhà nước và đầu tư của doanh nghiệp nhà nước hiện chiếm khoảng 45% tổng đầu tư xã hội. Cắt giảm nguồn đầu tư này sẽ làm giảm áp lực về cầu, giảm nhập siêu, góp phần nâng cao hiệu quả của nền kinh tế”.

5. Kiềm chế lạm phát luôn phải trả giá bằng sản lượng giảm, kéo theo GDP thực tế giảm và tình trạng thất nghiệp tăng cao. Điều đáng ghi nhận là chính phủ thấy rõ được việc “chống lạm phát là một nhiệm vụ phức tạp, đòi hỏi sự trả giá và đánh đổi”.

Một vấn đề sẽ được tranh luận trong thời gian tới đó là cái giá phải trả là bao nhiêu, nghĩa là tăng trưởng kinh tế trong thời gian tới sẽ sụt giảm bao nhiêu phần trăm.